อั่งเปา
04 February 2019

เหมือนหรือต่างกับธรรมเนียม
การให้
 ‘อั่งเปา’และ ‘แต๊ะเอีย’ ในวันตรุษจีน?

นอกเหนือจากพิธีกรรมการกราบไหว้เทพเจ้าและบรรพบุรุษแล้ว อีกหนึ่งธรรมเนียมที่คนจีนและคนไทยเชื้อสายจีนยึดถือปฏิบัติกันมายาวนานในช่วงเทศกาลวันตรุษจีน หรือ Chinese New Year (ตรุษจีนปีนี้ตรงกับวันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2562) นั่นคือการมอบเงินขวัญถุงแทนคำอวยพรให้แก่กัน หรือที่เรียกว่า การให้ ‘อั่งเปา’ และ ‘แต๊ะเอีย’ ศัพท์สองคำนี้มีความแตกต่างและมีธรรมเนียมการให้อย่างไรบ้าง วันนี้ TipsDD จะมาไขคำตอบให้ฟัง

จุดเริ่มต้นของการมอบเงินขวัญถุง
แทนคำอวยพรในวันปีใหม่จีน

หนังสือ ‘ธรรมเนียมจีน’  ให้ความรู้ไว้ว่า เดิมทีคนจีนโบราณนิยมให้เงินขวัญถุงแก่เด็กๆ ในวันสิ้นปีหรือ 1 วันก่อนวันขึ้นปีใหม่จีน (ตรงกับวันไหว้) โดยนำเอาเหรียญทองแดงซึ่งมีรูตรงกลางจำนวน 100 เหรียญ มาร้อยด้วยด้ายแดงผูกกันเป็นพวงมอบให้กับเด็กๆ เพื่ออวยพรขอให้ปลอดภัยจากอันตราย เงินมงคลที่มอบให้นี้เรียกกันว่า ‘เอี๊ยบส่วยจี๋’ โดยคำว่า ‘เอี๊ยบ’  ในภาษาจีนแปลว่า ห้าม,กด หรือทับส่วนคำว่า ‘ส่วย’ แปลว่า อายุ และยังพ้องกับคำในภาษาจีนที่แปลว่า ปีศาจ รวมถึงคำว่า ‘ซวย’  ในภาษาไทย ขณะที่ ‘จี๋’ นั้นแปลว่า เงิน ดังนั้น เอี๊ยบส่วยจี๋จึงเป็นเหมือนเงินมงคลที่ช่วยคุ้มครองดวงชะตาให้เจ้าตัวเล็กของครอบครัวห่างไกลจากสิ่งไม่ดี

ส่วนคำว่า ‘แต๊ะเอีย’ คือคำที่ใช้อธิบายลักษณะการเก็บเงินของเด็กๆ ซึ่งพอได้รับพวงเหรียญทองแดงมามักจะนำมาผูกไว้ที่เอว โดย ‘แต๊ะ’ มีความหมายว่า ทับหรือถ่วงส่วน ‘เอีย’ คือ เอว การเก็บเงินขวัญถุงเช่นนี้คนไทยเราอาจเห็นได้บ่อยจากตัวละครผู้ชายในหนังจีนกำลังภายใน

แต่ปัจจุบันธรรมเนียมการให้เงินมงคลกันในวันตรุษจีนเปลี่ยนไปแล้ว กลายเป็นการส่งมอบธนบัตรใบใหม่เอี่ยมใส่ซองแดง ซึ่งเป็นสีที่คนจีนเชื่อว่ามีพลังขับเคลื่อนความสุขและความโชคดีให้กัน ซึ่งซองแดงสำหรับใส่เงินนี่แหละที่เป็นความหมายของศัพท์อีกคำที่เราคุ้นหูคือ ‘อั่งเปา’  ในภาษาจีนแต้จิ๋ว หรือ ‘หงเปา’  ในภาษาจีนกลาง

แต๊ะเอีย

อั่งเปาและแต๊ะเอีย
ใครเป็นคนให้ ใครเป็นคนรับ


การให้เงินขวัญถุงแก่คนในครอบครัวช่วงวันตรุษจีนไม่จำเป็นว่าผู้ใหญ่ต้องให้ลูกหลานเท่านั้น ลูกหลานเองเมื่อถึงช่วงเวลาที่มีวัยวุฒิและคุณวุฒิที่เหมาะสม เช่น ทำงานมีรายได้เป็นของตัวเอง หรือแต่งงานมีครอบครัวแล้ว ก็สามารถให้แต๊ะเอียตอบกลับพ่อแม่และญาติผู้ใหญ่ หรือจะเป็นการออกเงินแต๊ะเอียแทนผู้ใหญ่ของบ้านให้ท่านนำไปแจกเด็กๆ คนอื่นต่อก็ได้เช่นกัน โดยการให้แต่ละแบบสะท้อนคำอวยพรที่ไม่เหมือนกัน ดังนี้

– พ่อแม่หรือญาติผู้ใหญ่ให้ลูกหลานวัยเด็ก เป็นการอวยพรให้เจริญเติบโตขึ้นและมีสุขภาพร่างกายแข็งแรง

– พ่อแม่หรือญาติผู้ใหญ่ให้ลูกหลานวัยทำงาน เป็นการอวยพรให้เจริญเติบโต ก้าวหน้า และมั่นคงในหน้าที่การงาน

– ลูกให้พ่อแม่ เป็นการแสดงความกตัญญู และตอบแทนพระคุณที่ท่านเลี้ยงดูมาจนโตเป็นผู้ใหญ่

– หลานให้ญาติผู้ใหญ่ เป็นการแสดงความเคารพและอวยให้ท่านมีอายุยืนยาว สุขภาพแข็งแรง

– เจ้านายให้ลูกน้อง เป็นการให้กำลังใจ และแสดงความขอบคุณที่ร่วมงานกันมาด้วยดี

ความหมายของการให้แต๊ะเอียและอั่งเปาไม่เพียงดูจากการที่ใครเป็นผู้ให้ ใครเป็นผู้รับเท่านั้น ยังสามารถดูได้จากลวดลายบนซองอั่งเปาสีแดงได้อีกด้วย หากเป็นซองที่ผู้ใหญ่มอบให้เด็กๆ หรือคนที่อายุน้อยกว่า จะนิยมใช้ลวดลาย ดอกบัว เพื่ออวยพรให้มีสติปัญญาและความสมบูรณ์ และซองลวดลาย ปลา เพื่ออวยพรให้มีความมั่งคั่งและโชคดี แต่ถ้าเป็นเด็กหรือคนอายุน้อยกว่ามอบให้ผู้ใหญ่ มักใช้ซองที่มีลวดลาย ดอกท้อ และ ดอกไม้ เพื่อสื่อถึงคำอวยพรให้ท่านมีสุขภาพร่างกายแข็งแรงและมีอายุยืนยาว

อั่งเปาและแต๊ะเอีย ใส่ซองเท่าไรจึงเหมาะสม

คนจีนนิยมยึดตัวเลขมงคลโดยเฉพาะเลขคู่เป็นจำนวนเงินในการใส่ซองแต๊ะเอีย เนื่องจากตัวเลขที่หารด้วย 2 ลงตัวเป็นตัวแทนของการได้โชค 2 ชั้น คล้ายการอวยพรให้เงินที่มอบให้กันงอกงามกลายเป็นโชคลาภแบบทวีคูณ แต่ไม่ใช่เลขคู่ทุกตัวที่ได้รับความนิยม บางบ้านมีธรรมเนียมยึดถือด้วยว่า ห้ามมอบจำนวนเงินที่มีเลข 4 ให้แก่กัน เพราะคำว่า ‘สี่’ พ้องเสียงกับคำว่า ‘ซี้’ ที่แปลว่าตาย ขณะที่บางบ้านก็ชื่นชอบการใส่ซองด้วยจำนวนเงินที่มีเลข 8 เสมอ เพราะเขียนคล้ายสัญลักษณ์อินฟินิตี้ (Infinity) ซึ่งมีความหมายถึงการไม่มีที่สิ้นสุด หากใส่จำนวนเงินที่พ้องกับเลขนี้จึงเหมือนอวยพรให้ร่ำรวย มีความสุข ประสบความสำเร็จตลอดไป โดยหลักการใส่ซองแบบเดียวกันยังถูกนำไปใช้ในหลายพิธีกรรมตามความเชื่อของคนจีน เช่น การใส่ซองงานแต่ง การใส่ซองเงินเป็นของขวัญวันเรียนจบ

 

อย่างไรก็ตาม เมื่อมีความเชื่อในการให้ซองแดงก็มีความเชื่อหลายอย่างที่ยึดถือกันด้วยว่า ‘ไม่ควรทำ’ หลังได้รับซองมาแล้ว เพื่อแสดงออกถึงมารยาทและการให้เกียรติกับคำอวยพรที่ได้รับมา ไม่ว่าจะเป็น ห้ามเปิดซองต่อหน้าผู้ให้และไม่ตำหนิว่าได้เงินน้อย เพราะนั่นอาจแปลความหมายได้ว่าคุณสนใจในตัวเงินมากกว่าความหวังดีที่มอบให้แก่กันในวันมงคล หรือหากต้องการแลกเปลี่ยนแต๊ะเอียซึ่งกันและกัน ต่างฝ่ายต่างต้องเตรียมเงินของตัวเองไว้ ห้ามรับซองแดงมาแล้วใช้ซองเดิมแต๊ะเอียกลับ เป็นต้น

 

 



tags : , , ,


share share to facebook share to twitter

TipsDD เหมือนหรือต่างกับธรรมเนียมการให้ ‘อั่งเปา’ และ ‘แต๊ะเอีย’ ในวันตรุษจีน?